Stel je voor dat je de stad ontvlucht om je toevlucht te zoeken in een bos, en eraan denkt om eindelijk schone lucht in te ademen. Jammer dat, zo blijkt uit een nieuw onderzoek vanUniversiteit van Leedszou je daar meer microplastics kunnen inademen dan in het centrum van een metropool.
Het onderzoek, zojuist gepubliceerd op Milieuvervuiling, het gooit onze zekerheden volledig omver: de bossen accumuleren concentraties van microplastics die hoger zijn dan die in stedelijke gebieden. Tot 500 deeltjes per dag per vierkante meter in het bos van Oxfordshire, het dubbele van dat in de stad Oxford.
En experts waarschuwen dat dit fenomeen zeer zorgwekkend is vanwege de mogelijke gevolgen voor de menselijke gezondheid, omdat de kleinste microplastics kunnen worden ingeademd en zich ophopen in het lichaam, waardoor wat wij dachten dat een hoekje van de ongerepte natuur was, verandert in een verrassende hotspot voor vervuiling.
Het bos is niet langer een ‘schoon’ toevluchtsoord
Als bossen en wouden tot voor kort werden beschouwd als oases van zuivere lucht, dwingt de nieuwe studie ons om dit idee te herzien. In feite fungeren bomen, met hun dikke bladeren en uitgestrekte bladeren, als gigantische natuurlijke filters die de kleine plasticdeeltjes die door de lucht reizen opvangen en op de grond afzetten.
De hogere concentratie van zeer kleine deeltjes, onzichtbaar voor het blote oog, benadrukt dat zelfs groene ruimtes niet immuun zijn voor plasticvervuiling en benadrukt de potentiële risico’s voor de menselijke gezondheid.
De studie volgde drie gebieden in Oxfordshire, Engeland: het landelijke bos van Wytham Woods, de buitenwijk Summertown en de stad Oxford. Verrassend genoeg vonden de onderzoekers tot wel 500 microplastics per dag per vierkante meter in het bos, terwijl in de stad Oxford de waarden maximaal zo’n 270 deeltjes/m²/dag bereikten: bijna de helft van het bos. Hieruit blijkt dat bossen, tegen alle verwachtingen in, meer microplastics kunnen accumuleren dan sommige stedelijke gebieden.
Gbotemi Adediran, hoogleraar geochemie van aardoppervlakken en verantwoordelijk voor het onderzoek, legt uit:
Uit ons onderzoek blijkt dat landelijke omgevingen niet noodzakelijkerwijs veilig zijn voor microplastics in de lucht. Vooral bomen hebben invloed op de afzetting van deeltjes uit de lucht.
Onzichtbaar maar gevaarlijk
De grootte van de gevonden deeltjes is het meest alarmerende detail. De meeste maten slechts 25-50 micrometer, het equivalent van een grote bacterie, kleiner dan een stuifmeelkorrel. Tot 99% van de verzamelde microplastics was volledig onzichtbaar voor het blote oog.
Deze microscopische grootte is precies wat het fenomeen zo verraderlijk maakt: zulke kleine deeltjes kunnen gemakkelijk worden ingeademd, de longen binnendringen en zich mogelijk ophopen in het lichaam. De gezondheidseffecten zijn nog grotendeels onbekend, maar de alarmsignalen van wetenschappers zijn duidelijk.
De soorten plastic variëren dan afhankelijk van de locatie. In het bos domineert PET, dat van flessen en voedselcontainers. In voorstedelijke gebieden hebben polyethyleenzakken de overhand. In de stad, de EVOH van industriële en automotive-verpakkingen.
@Milieuvervuiling
Een reis van duizenden kilometers
Microplastics kunnen wekenlang in de atmosfeer blijven hangen en zelfs duizenden kilometers afleggen voordat ze zich vestigen. Wind, vochtigheid, regen en temperatuur bepalen waar en wanneer ze zullen vallen.
De onderzoekers ontdekten dat winderige dagen de deeltjesafzetting aanzienlijk verhoogden. Hevige regenval vermindert paradoxaal genoeg het totale aantal, maar bevordert de val van grotere fragmenten. Een hoge luchtvochtigheid bevordert echter de afzetting van kleinere microplastics, juist de microplastics die het gevaarlijkst zijn bij inademing.
Adediran concludeert:
De wijdverbreide aanwezigheid van microplastics brengt gezondheidsproblemen met zich mee, ongeacht of u in een stad of op het platteland woont.
Tenslotte luiden de conclusies van het onderzoek:
Onze bevindingen benadrukken het belang van verder onderzoek om de relaties tussen omgevingsfactoren en de afzetting van microplastics te ontrafelen. Toekomstige studies zullen zich richten op de langetermijneffecten van polymeertypen, deeltjesgrootteverdeling en lokale weersomstandigheden op de microplasticdynamiek in verschillende ecosystemen. Dergelijk onderzoek is van cruciaal belang als leidraad voor de ontwikkeling van effectieve strategieën om de impact van microplastics op het milieu en de volksgezondheid te verzachten.
Hoewel de langetermijneffecten op het menselijk lichaam nog volledig moeten worden opgehelderd, zijn het verminderen van het gebruik van plastic voor eenmalig gebruik en het verbeteren van recycling concrete stappen die we vandaag kunnen zetten. Want als microplastics zelfs de meest afgelegen bossen hebben gekoloniseerd, betekent dit dat het probleem alle grenzen al heeft overschreden.
Bronnen: Milieuvervuiling / School voor Aarde en Milieu
