Sinds 9 oktober zijn de productieactiviteiten in het warme gebied van het voormalige Ilva in Taranto opgeschort. De beslissing van Acciaierie d’Italia komt nadat het Hof van Beroep van Milaan het verzoek om uitstel van de uitvoering van de bepaling die een stopzetting van de fabrieken oplegt, heeft afgewezen. Het gevolg strekt zich uit tot de fabrieken in Genua en Novi Ligure, die naar verwachting op 15 november tijdelijk zullen stoppen omdat ze geen staal meer te verwerken hebben.
De crisis heeft betrekking op de toekomst van de grootste Italiaanse staalfabriek, maar ook op duizenden werknemers en een hele industriële toeleveringsketen. Ondertussen bereidt de regering nieuwe inkomenssteunmaatregelen voor en streeft zij ernaar de productie om te zetten in minder vervuilende technologieën.
Waarom Taranto stopt
Op 27 juli beval het Hof van Beroep van Milaan de sluiting van het hete gebied tegen 28 oktober. Op 5 oktober werd de afwijzing van het door het bedrijf ingediende verzoek tot opschorting bekendgemaakt. Acciaierie d’Italia, zo meldt Ansa, liet daarom weten dat vanaf 9 oktober de productieactiviteiten van de getroffen fabrieken zouden worden stopgezet.
De hete ruimte is het deel van de fabriek waar grondstoffen via processen met zeer hoge temperaturen worden omgezet in staal. Hier werken de hoogovens, systemen waarmee het materiaal dat bestemd is voor verdere verwerking, kan worden verkregen. Het is een essentiële fase van de traditionele productie, die ook gepaard gaat met een aanzienlijk deel van de milieu-impact van het industriële complex.
Momenteel worden de systemen in warme stand-by gehouden, d.w.z. in verwarmingsomstandigheden om een mogelijke herstart mogelijk te maken. Volgens de door het bedrijf meegedeelde kalender zal, bij gebrek aan een gunstige bepaling van het Hof van Cassatie, het onderhoud van de verwarming op 24 oktober worden onderbroken en zal de definitieve sluiting van de warme zone tegen 25 oktober voltooid zijn. Dit zijn verwachte deadlines, geen operaties die al zijn afgerond.
Want ook Genua en Novi Ligure stoppen
De fabrieken in het Noorden zijn afhankelijk van het in Taranto geproduceerde staal, dat vervolgens wordt verwerkt tot producten bestemd voor de industrie. Zonder nieuwe aanvoer uit Puglia zullen de reeds beschikbare voorraden en materiaal het voor een beperkte periode mogelijk maken.
Tijdens de bijeenkomst op 8 oktober met de regering legde commissaris Giovanni Fiori uit dat Genua, op basis van de lopende productie en de ontvangen bestellingen, tot 15 november zal kunnen werken. De algemene tijdelijke sluiting van de fabrieken in Genua en Novi Ligure wordt tegen die datum verwacht.
Acciaierie d’Italia heeft ongeveer 9.500 medewerkers, waarvan 900 in Genua en 500 in Novi Ligure. De Racconigi-fabriek in Piemonte, met 90 werknemers, werd door de presidenten van de regio’s Ligurië en Piemonte ook genoemd als een van de betrokkenen bij de crisis.
De vakbonden hebben voor maandag 12 oktober op alle locaties een 24-uursstaking uitgeroepen. Het reeds goedgekeurde ontslagfonds betreft 4.450 werknemers tot eind februari 2027, maar het aantal zou kunnen toenemen. De burgemeesters van Genua en Novi Ligure, Silvia Salis en Rocchino Muliere, omschrijven de aankondiging van de stop als “volkomen onaanvaardbaar”. Ex Ilva stopt vanaf 9 oktober in Taranto en stopt in november voor Genua en Novi Ligure. Duizenden banen in gevaar…
Het plan voor een minder vervuilende staalfabriek
De overheid wil de staalproductie in stand houden via andere fabrieken dan die van de traditionele cyclus. Aan tafel op 8 oktober gaf de ondersecretaris van het voorzitterschap van de Raad, Alfredo Mantovano, de doelstelling aan van het gebruik van DRI-systemen en elektrische ovens, “zolang dit binnen de context van een geloofwaardig industrieel plan valt”.
DRI, de Engelse afkorting voor Direct Reduced Iron, is een proces waarmee ijzer uit erts kan worden gewonnen zonder gebruik te maken van de traditionele hoogoven. Het verkregen ijzer wordt vervolgens in elektrische ovens omgezet in staal. Deze technologie kan de uitstoot verminderen in vergelijking met de traditionele cyclus, vooral als er gebruik wordt gemaakt van elektriciteit die is geproduceerd uit hernieuwbare bronnen.
De omschakeling zal echter lang duren. Volgens een schatting gerapporteerd door Corriere della Seraduurt het bouwen van een elektrische oven minimaal drie jaar. Dit is een technische evaluatie, geen officiële deadline: de aanbesteding voor de verkoop van het voormalige Ilva voorziet in maximaal drie ovens, maar vermeldt geen datum voor de opstart ervan. De werkelijke tijden zijn afhankelijk van het industriële plan, de investeringen en de benodigde vergunningen.
Het voormalige Ilva wordt onder buitengewoon bestuur beheerd door de staat, die al geruime tijd op zoek is naar nieuwe particuliere entiteiten om de fabriek aan toe te vertrouwen. Voorlopig blijven de beslissende vragen open: wie zal investeren in de reconversie, wanneer de fabrieken weer kunnen opstarten en welke garanties de werknemers die bij de sluiting betrokken zijn zullen hebben.
