De oogst van 2026 werd gekenmerkt door een ongekende vooruitgang en extreme klimatologische omstandigheden die wijnmakers in heel Italië op de proef stelden en elke landbouwpraktijk teniet deden. Van de heuvels van Franciacorta, waar de oogst eind juli voor het eerst in de geschiedenis van het gebied begon, tot aan Friuli Venezia Giulia en de gebieden Pordenone en Udine, hebben de hittegolven en het gebrek aan regen de kalender letterlijk op zijn kop gezet. Een steekproef van vier historische lokale bedrijven beheerde meer dan 350 hectare wijngaarden tussen San Martino di Campagna, Porcia, Domanins, Sequals, Porcia en San Quirino, en produceerde ongeveer tien verschillende soorten wijn.
Ondanks de sterke thermische belasting en de versnelde rijping van de trossen produceerden de wijngaarden een eindproduct van de hoogste kwaliteit, met gezonde trossen zoals ze al jaren niet meer gezien waren. De uiteindelijke opbrengsten hebben echter aanzienlijke variaties ondergaan, zoals in sommige gevallen waarin een stijging van 12% in de totale productie werd geregistreerd, maar een daling van 10% in de opbrengst van druivenwijn, of in gevallen waarbij de oogst van sommige variëteiten met wel 5% daalde.
Om de druiven tegen zonnebrand te beschermen, hebben producenten ingenieuze tegenmaatregelen genomen: van minder agressieve ontbladering om meer schaduw voor de bladwand te garanderen, tot het gebruik van specifieke producten die als echte zonnebrandcrème voor druiven worden gebruikt.
Klimaatverandering en nieuwe strategieën voor de toekomst
De impact van de opwarming van de aarde dwingt tot een structurele en niet langer uitstelbare reflectie op de gehele nationale en internationale wijnsector. Zoals uitgelegd door experts uit de sector, veranderen hoge temperaturen en langdurige droogte het delicate evenwicht tussen suikers en zuurgraad in de trossen diepgaand, waardoor het alcoholgehalte enorm stijgt en wijnmakerijen gedwongen worden enorme energiekosten te beheren om de kou te beheersen. Deze zomer waren er ruim twintig opeenvolgende dagen met maximumtemperaturen boven de 35 graden en nachtelijke minimumtemperaturen rond de 22 of 23 graden, waardoor de plant niet kon rusten en de rijping op een onnatuurlijke manier versnelde.
In gebieden als Chieti daalde de productie van 25% naar 40% als gevolg van meer dan 120 dagen zonder regen, terwijl Assoenologi, Ismea en Unione Italiana Vini besloten geen preventieve schattingen te publiceren vanwege de totale klimatologische instabiliteit. De algemene economische situatie wordt ook beïnvloed door een stijging van de voorraden met 7,5% in februari 2026 en een daling van de Italiaanse export met 3,7% in 2025, nog verergerd door de ineenstorting van de Amerikaanse markt met 9,2%.
Geconfronteerd met zulke drastische scenario’s is het simpelweg anticiperen op de collectie niet langer voldoende. We kijken daarom naar geavanceerde oplossingen voor de bescherming van wijngaarden: van agrivoltaïsche energie om de rijen te verduisteren tot behandelingen met kaolien, van noodirrigatie tot het verplaatsen van gewassen naar grotere hoogten, de zogenaamde heroïsche wijnbouw.
Andere antwoorden komen uit wetenschappelijk onderzoek, zoals de introductie van resistentere rassen, de wijziging van de specificaties om oude inheemse wijnstokken op te nemen die laat rijpen en het gebruik van Assisted Evolution Techniques (TEA). De uitdaging voor de toekomst zal zijn om de economische duurzaamheid en identiteit van de gebieden te behouden in een ecologische context die te snel evolueert.
