In Taranto lijkt de tijd te hebben stilgestaan. Aan de ene kant de noodzaak om een einde te maken aan een industrieel model dat al jaren zware gevolgen heeft voor de gezondheid van burgers en het milieu; aan de andere kant duizenden arbeiders die bang zijn hun inkomen en hun toekomst te verliezen.
Een echte tegenstrijdigheid waaruit de nieuwe mobilisatie van de arbeiders van de voormalige Ilva-gerelateerde industrieën voortkwam, die de straat op gingen met een 24-uursstaking en wegblokkades na de beslissing van het Hof van Beroep van Milaan om de sluiting van het hete gebied van de fabriek tegen 28 oktober te bevestigen.
Een protest dat niet gericht is tegen het besluit van de rechters, benadrukken de vakbonden, maar tegen het gebrek aan politieke en industriële reacties om een crisis te beheersen waarbij het risico bestaat dat duizenden mensen erbij betrokken zijn.
De angst voor 2.500 ontslagen
Volgens de vakbonden zou de sluiting van het hete gebied ongeveer 2.500 banen in gevaar kunnen brengen, vooral bij de gerelateerde bedrijven die rond de staalfabriek werken.
“We zullen niet stoppen als er geen buitengewone oplossingen en maatregelen zijn voor alle werknemers”, verklaarden Fim, Fiom, Uilm en Usb tijdens de bijeenkomst voor de conciërge van de fabriek.
Het verzoek is duidelijk: dringend ingrijpen door de regering om ontslagen te blokkeren, adequate sociale vangnetten te garanderen en een industrieel plan op te stellen voor de toekomst van de fabriek.
Voor de vakbonden bestaat het risico in feite dat de arbeiders opnieuw de hoogste prijs zullen betalen, d.w.z. de “zwakste schakel” in een crisis die al meer dan tien jaar duurt.
Het protest gaat door Taranto
Tussen wegversperringen en garnizoenen door vertrok de stoet vanaf het fabrieksgebied, stak de provinciale weg over naar Statte en de wijk Tamburi, een van de districten die het dichtst bij het industriegebied lag, om Palazzo di Città te bereiken.
Een delegatie van arbeiders werd ontvangen door de burgemeester van Taranto Piero Bitetti, terwijl de vakbonden herhaalden dat het protest niet was geboren tegen de rechterlijke macht, maar tegen jarenlang politiek beheer van het geschil.
Het probleem is niet de beslissing van de rechters – zo legden zij uit – maar het feit dat de politiek geen oplossing heeft gevonden die in staat is het milieu, de gezondheid en de samenwerking te beschermen.
Het voormalige Ilva is niet alleen een industriële fabriek. Al meer dan tien jaar wordt zijn naam in verband gebracht met een van de meest complexe Italiaanse milieu- en werkgelegenheidscrises. In 2012 kwamen de eerste interventies van de rechterlijke macht met betrekking tot de impact van emissies op de gezondheid van burgers, waarmee een seizoen van inbeslagnames, commissarissen en pogingen tot herlancering begon.
Vandaag wordt de toekomst van de fabriek opnieuw het middelpunt van een moeilijke vraag: hoe kan een industriële fase worden afgesloten zonder een gemeenschap zonder vooruitzichten achter te laten? In Taranto gaat het niet alleen om een conflict tussen de industrie en het milieu, maar ook om het recht om in een veilige omgeving te wonen en het recht van mensen op werk.
De komende uren staat er in Palazzo Chigi een nieuwe rondetafelconferentie over het geschil gepland, maar de vakbonden melden dat ze nog geen formele dagvaarding hebben ontvangen. Sommige bedrijven zijn inmiddels al collectieve ontslagprocedures gestart. Voor de vakbonden is het noodzakelijk om onmiddellijk in te grijpen met buitengewone instrumenten om te voorkomen dat de industriële crisis een sociale crisis wordt.
Taranto wil niet langer kiezen tussen gezondheid en werk
Het verhaal van voormalig Ilva vertelt een van de moeilijkste vragen van onze tijd: kan er een productiemodel bestaan dat mensen niet dwingt te kiezen tussen een baan en het recht op gezondheid?
Jarenlang wordt Taranto omschreven als een ‘stad van opoffering’, waar de kosten van industriële ontwikkeling voornamelijk op de lokale gemeenschappen zijn gevallen. De uitdaging is nu om een decennialange crisis om te zetten in een kans voor verandering.
