Er verscheen een nogal moeilijk te negeren woord in de studie uit 2022 die beloofde in de Cheops-piramide te kijken: ‘Ingetrokken’. 10 augustus 2026 Teledetectie trok het door Filippo Biondi en Corrado Malanga ondertekende artikel formeel in nadat een redactionele controle was gestart naar aanleiding van twijfels die door een lezer waren geuit.

Het besluit weegt ook op het debat dat de afgelopen maanden is losgebarsten rond de vermeende enorme ondergrondse bouwwerken die onder het Gizeh-plateau zijn geïdentificeerd. Niet omdat die studie uit 2022 al de beroemde ‘verborgen stad’ beschreef, die pas in 2025 in het nieuws kwam. Het verband ligt in de radarmethode die werd gebruikt om die reconstructies te maken, die nu wordt teruggetrokken vanwege methodologische problemen en statistische fouten die ernstig genoeg worden geacht om de conclusies in gevaar te brengen.

Het moet gezegd worden dat de auteurs de beslissing niet accepteerden.

Het onderzoek dat Cheops beloofde te doorbreken

Het in oktober 2022 gepubliceerde artikel maakte gebruik van beelden van de Italiaanse COSMO-SkyMed-satellieten en een techniek genaamd Doppler SAR-tomografie.

Het idee was absoluut fascinerend. Radargolven kunnen niet genoeg doordringen in een stenen berg als de Grote Piramide, dus probeerden onderzoekers het obstakel te omzeilen door kleine bewegingen van de structuur te bestuderen en hieruit een soort reconstructie van het interieur af te leiden.

Volgens de auteurs maakte het systeem de identificatie van verborgen kamers, gangen en andere structuren mogelijk. Kortom, een bijna 4.500 jaar oude piramide getransformeerd in iets dat heel dicht bij een satelliet-CT-scan lijkt. Het is begrijpelijk dat het verhaal veel ophef veroorzaakte.

De daaropvolgende controle van het tijdschrift leidde echter tot een heel ander resultaat. Teledetectie rapporten waarin ernstige methodologische problemen en statistische fouten zijn vastgesteld die de conclusies van het artikel onbetrouwbaar maken. Dit bewijst niet dat elke door de auteurs gereconstrueerde ruimte noodzakelijkerwijs niet bestaat. Het betekent iets veel eenvoudigers: die studie kan niet langer worden gebruikt als wetenschappelijk bewijs van hun bestaan.

En de gigantische ‘stad’ onder de piramides?

Nog spectaculairder was het verhaal dat in 2025 viraal ging. Biondi, Malanga en Armando Mei presenteerden nieuwe radaruitwerkingen, deze keer vooral geconcentreerd op de Chefren-piramide, waarbij ze spraken over cilindrische structuren, putten en kunstmatige omgevingen die zich honderden meters onder de grond uitstrekken. Van daaruit naar een kilometerslange ‘ondergrondse stad’ was de mediareis vrij kort.

Die reconstructies maakten echter geen deel uit van het onlangs ingetrokken onderzoek en werden niet gepubliceerd in een nieuw wetenschappelijk artikel dat aan de normale peer review werd onderworpen. De terugtrekking van het werk in 2022 kan daarom niet worden gepresenteerd als de ontdekking dat “er niets is onder Gizeh”.

Het neemt echter veel stevigheid weg van de vorige stap: de techniek waarmee die beelden werden geïnterpreteerd. Om van een radarreconstructie naar kolommen, gangen, kamers of hele kunstmatige constructies te gaan, zijn onafhankelijke verificaties nodig. Die ontbreken momenteel nog voor de gigantische ondergrondse architectuur die in 2025 werd aangekondigd.

Cheops verbergt echt onbekende ruimtes

Het bijna paradoxale deel van de zaak is dat er werkelijk onbekende omgevingen in de Grote Piramide zijn ontdekt. Je hoefde ze niet eens uit te vinden. In 2017 werd het ScanPyramids-project aangekondigd Natuur de ontdekking van de Big Void, een grote ruimte boven de Grand Gallery en minstens dertig meter lang.

In dat geval werden muonen gebruikt: deeltjes die in de atmosfeer worden geproduceerd door kosmische straling en die enorme hoeveelheden materie kunnen doordringen. Hun verspreiding stelt ons in staat verschillen in dichtheid binnen een structuur te identificeren, een beetje alsof de natuur archeologen van een gigantische röntgenfoto had voorzien.

In 2023 kwam ook de karakterisering van een gang verborgen achter de noordgevel van de piramide, ongeveer negen meter lang. Ook hier zijn de analyses uitgevoerd met meerdere technieken en onafhankelijke controles.

Gizeh herbergt dus nog genoeg mysteries om archeologen en natuurkundigen bezig te houden zonder meteen een verloren gegane metro onder Chefren te hoeven opgraven. Bovenal laat de intrekking van 2022 dit achterwege: een technologie die wordt gepresenteerd als in staat om de Grote Piramide bijna transparant te maken, moet nog aantonen dat zij dit kan. De piramides kunnen op dit moment enkele geheimen bewaren.