Goed nieuws voor wie droomt van een duik in het kristalheldere water van de Middellandse Zee of een duik in een Alpenmeer: de kwaliteit van het Europese zwemwater blijft zeer hoog.
Volgens het nieuwe zwemwaterrapport 2025, gepubliceerd door het Europees Milieuagentschap (EEA), voldoet 96% van de gecontroleerde locaties aan de minimumnormen die door de Europese Unie zijn vereist en werd slechts 1,5% geclassificeerd als “slechte” kwaliteit.
Een resultaat dat de vooruitgang aantoont die de afgelopen decennia is geboekt bij de bescherming van watervoorraden, maar dat ook diepgaande verschillen tussen landen en tussen verschillende natuurlijke omgevingen verbergt. Hoewel de kustwateren uitstekende aantallen blijven registreren, vertonen rivieren en meren nog steeds een kwetsbaarheid die aandacht verdient.
De ranglijst van de schoonste wateren
De classificatie van zwemwater is voornamelijk gebaseerd op de aanwezigheid van twee indicatorbacteriën: Escherichia coli en darmenterokokken.
Op de eerste plaats in de ranglijst staat Cyprus, dat kan bogen op een buitengewoon resultaat: 100% van zijn zwemwater werd als “uitstekend” beoordeeld. Direct daarachter vinden we Griekenland (97,1%), Bulgarije (96,9%) en Oostenrijk (96,5%), landen die een bijzonder hoge waterkwaliteit bevestigen.
Uitstekende resultaten ook voor Litouwen en Slovenië langs de kusten, ook al had de kwaliteit van de binnenwateren een negatieve invloed op de algehele score.
- Cyprus 100%,
- Griekenland 97,1%,
- Bulgarije 96,9%,
- Oostenrijk 96,5%,
- Luxemburg 94,1%,
- Denemarken 92,4%,
- Duitsland 90,9%,
- Italië 89,8%,
- Malta 88,8%,
- Litouwen 86,7%,
- Spanje 86,6%,
- Kroatië 86,2%,
- Letland 84,7%,
- Finland 84,5%,
- Zwitserland 84,4%,
- Roemenië 84%,
- Portugal 82%,
- Tsjechië 79,7%,
- Ierland 78,4%,
- Zweden 77,7%,
- Slovenië 75,5%,
- Frankrijk 74,4%,
- Nederland 70,9%,
- Slowakije 70%,
- België 67,9%,
- Hongarije 64%,
- Polen 58,7%,
- Estland 56,9%,
- Albanië 16,8%
De gegevens, die betrekking hebben op 2025, omvatten zeeën, meren en rivieren.
@EER
En Italië?
Ook al behoort het land niet tot de top 5 van de Europese ranglijst, toch zou Italië zeer positieve resultaten blijven boeken. De afgelopen jaren zijn de meeste zwemwateren geclassificeerd als uitstekend, vooral langs de kusten, wat de hoge kwaliteit van veel badplaatsen in het land bevestigt.
Waar de slechtste wateren zijn
Estland, Nederland en Frankrijk registreren een aandeel van het water dat als “arm” wordt geclassificeerd, boven de 3%. Nog belangrijker is het cijfer voor Albanië, dat het laagste percentage uitstekend water van Europa heeft: slechts 16,8%. Estland (56,9%), Polen (58,7%), Hongarije (64%) en België (67,9%) vallen ook onder de drempel van 70% voor uitstekend water.
Als we uitsluitend naar meren en rivieren kijken, verandert het beeld nog verder. Spanje is het land met de meest kritieke problemen: meer dan 11% van de binnenwateren wordt als arm beschouwd en slechts 53,1% bereikt het uitmuntendheidsniveau.
Ook Slovenië, Portugal en Kroatië laten minder bemoedigende resultaten zien met betrekking tot de binnenwateren.
Omdat rivieren en meren kwetsbaarder zijn
Het rapport benadrukt een belangrijk verschil: mariene wateren zijn over het algemeen schoner dan binnenwateren. 88% van de Europese kustwateren werd als uitstekend beoordeeld, vergeleken met 78% van de meren en rivieren.
@EER
De redenen zijn meervoudig. Veel binnenrivieren en stroomgebieden in Midden-Europa zijn klein en hebben een beperkte wateruitwisseling. Dit maakt ze bijzonder gevoelig voor de steeds vaker voorkomende extreme gebeurtenissen als gevolg van de klimaatcrisis.
Zware regenval kan ervoor zorgen dat verontreinigende stoffen wegspoelen uit stedelijke en agrarische gebieden, terwijl perioden van droogte het natuurlijke vermogen van waterwegen om verontreinigende stoffen te verdunnen verminderen.
Rivieren blijven het zwakke punt van Europa
Slechts 47% van de ongeveer 1.200 gemonitorde riviergebieden in Europa bereikte in 2025 het uitstekende kwaliteitsniveau. De oorzaken liggen vaak in het verleden. Het Europees Milieuagentschap herinnert zich hoe industrialisatie en snelle verstedelijking decennialang een zware voetafdruk hebben achtergelaten op de Europese rivierecosystemen.
Toegevoegd aan deze historische druk zijn de stedelijke lozingen tijdens extreme weersomstandigheden, landbouwafvoer die rijk is aan meststoffen en pesticiden en de toevoer van verontreinigende stoffen door vee.
Desondanks benadrukt het rapport ook een bemoedigend teken: dankzij het Europese waterkwaliteitsbeleid komen veel stedelijke rivieren langzaam weer tot leven. In verschillende Europese steden is het opnieuw mogelijk om te zwemmen in waterwegen die tot enkele decennia geleden als biologisch aangetast werden beschouwd.
De gegevens uit 2025 laten een Europa zien dat heeft kunnen investeren, maar ook hoe kwetsbaar dit erfgoed is: klimaatverandering, stadsuitbreiding, intensieve landbouw en de groeiende druk op de watervoorraden maken het steeds duidelijker dat de waterkwaliteit niet als vanzelfsprekend kan worden beschouwd.
Elke rivier herstelde zich, elk meer werd beschermd en elk stuk kust waar weer gezwommen kon worden, toont aan dat milieubeleid werkt als het voortdurend wordt toegepast. Maar ze herinneren ons er ook aan dat schoon water niet alleen een natuurlijke hulpbron is: het is een recht, een waarborg voor de volksgezondheid en een van de meest concrete indicatoren voor de gezondheid van de ecosystemen waarvan ons leven afhankelijk is.
HIER is het volledige rapport.
