Stel je een steeds meer gedesoriënteerde ijsbeer voor die ronddwaalt tussen de toeristen van een Canadese stad. Of een Braziliaanse gemeenschap die bedolven is onder het zand na een verwoestende overstroming. Of een Boliviaans kind dat opgroeit in de ingewanden van een zilvermijn die onze ‘groene’ technologieën voedt. Dit zijn enkele van de verhalen die werden uitgereikt op het 29e CinemAmbiente Festival van Turijn, het belangrijkste festival gewijd aan milieucinema in Italië, dat eindigde op 7 juni 2026.
Vijfenveertig films concurreren, van over de hele wereld, om de ecologische crisis te vertellen zonder schoonheid, emotie en poëzie op te geven. Hier zijn de winnaars.
De beste documentaire vertelt het steeds moeilijker wordende samenleven tussen mens en dieren in het wild
De Asja Award voor beste internationale documentaire (€ 5.000) ging naar ‘Nuisance Bear’ van Jack Weisman en Gabriela Osio Vanden (VS/Canada/VK, 89′). De titel klinkt in het Italiaans als ‘Problem Bear’ – en dat is precies waar de film over gaat: de ijsberen van Hudson Bay, die door de klimaatverandering gedwongen worden steeds verder op te dringen in de richting van de menselijke nederzettingen van Churchill, Manitoba, de stad die zichzelf heeft uitgeroepen tot ‘Polar Bear Capital of the World’.
De jury beoordeelde de film als een “visueel betoverende” film, die danst in contrasten: grappig, tragisch, paradoxaal, in staat het verhaal van het uitsterven van dieren te vertellen zonder de empathie te verliezen. Om ons op deze reis te begeleiden, een Inuit-stem buiten beeld, drager van voorouderlijke kennis die elke zekerheid van de moderne wereld in twijfel trekt. De film won ook de Piemonte Parchi Award, waaronder het planten van 100 bomen in het gedeelde bos van de Piemontese Po.
Het publiek kiest voor het onder water gelegen Brazilië
Festivaltoeschouwers kenden de IREN Publieksprijs (€ 1.500) toe aan Rua do Pescador, nº 6 van Bárbara Paz (Brazilië, 72′), die ook een speciale vermelding kreeg van de internationale jury. De film documenteert de overstroming van 2024 die Rio Grande do Sul overspoelde: 600.000 ontheemden, hele wijken wekenlang onder water, straten van Porto Alegre veranderd in rivieren. Maar de regisseur – al bekend van de documentaire over Babenco die in Venetië een prijs won en genomineerd werd voor een Oscar – kiest ervoor om de tragedie te vertellen via de intieme verhalen van een kleine gemeenschap, die van de wijk Arquipélago (The Islands), waar de huizen letterlijk onder het zand lagen. Het resultaat is een krachtig portret van de menselijke veerkracht in het licht van de ineenstorting van het klimaat.
De korte film die de ecologische ineenstorting in pijn verandert
Voor korte films ging de SMAT Award naar A Voyage of Eulogies van Jean-Pierre Pillay (Singapore, 21′): in de nabije toekomst gaat een regisseur op zoek naar sporen van leven op aarde na een ecologische ramp. Een milieu-sciencefictionfilm die de ecologische ineenstorting omzet in persoonlijke pijn, in herinnering, in elegie. De jury beloonde hem voor zijn vermogen om waarneembaar te maken wat de data niet kunnen communiceren.
Speciale vermelding voor de tedere Amma, Do Giraffes Cry? van Kartikeya Saxena (Tsjechië, 26′), waarin een regisseur zijn moeder zoöloog meeneemt naar de dierentuin van Praag om de dieren te filmen: een gorilla die doodsbang is voor de schijnwerpers, pinguïns die hun eigen schaduw achtervolgen, een slapeloze anaconda. Een film die met zeldzame delicatesse de grens tussen de dieren- en mensenwereld in vraag stelt.
Italië op de voorgrond tussen wolven, de Tiber en intensieve visserij
Bij de Italiaanse films ging de speciale erkenning van “Gaetano Capizzi” voor de sectie Made in Italy naar Torneranno i wolves van Bianca Vallino (52′), gelegen in de heuvels van Monferrato: drie generaties vrouwen die worden geconfronteerd met een onuitgesproken pijn, de oneindige cycli van de natuur, tarotkaarten, wolven. De afstudeerfilm van de jonge regisseur uit Turijn slaagt erin een persoonlijk verhaal om te zetten in een universele reflectie op de band met de aarde.
Speciale vermelding voor Tevere corsaro van Pietro Balla en Monica Repetto (95′): de film volgt het “Pasolini-pad” van Rome naar de Idroscalo van Ostia en verweeft de verdediging van het milieu met die van collectieve rechten. Een moedig werk, mede tot stand gekomen dankzij Pietro Balla, die tijdens de opnames in 2021 overleed.
De Casacomune Award – een originele gravure van kunstenares Francesca Capirone – ging in plaats daarvan naar Ma Prière à la mer (Mijn gebed tot de zee) van Davide Marino (60′): een Afrikaans verhaal doordrenkt van magisch realisme dat zich afspeelt aan de Senegalese kust, waar de vissen zijn verdwenen als gevolg van de intensieve buitenlandse visserij. De Romeinse regisseur, visueel antropoloog, transformeert ecologische veroordeling in spiritueel gebed via de kosmologie van de Lebu.
De andere werken die opvielen
De Slow Food Award ging naar de verrukkelijke korte animatiefilm Labouyi Bannann (Banana Soup) van Geena Gasser (Zwitserland, 7′): vertrekkend van de mythe van de scheppergodin Timbehes, die de mensheid voortbracht door zichzelf te bevruchten met een banaan, hekelt de film in zeven minuten de paradoxen van het consumentisme en de industriële landbouw. Kleurrijk, ironisch, verrassend.
De Environment and Society Award, uitgereikt door de arbeiders van de Cooperativa Sociale Arcobaleno, ging naar Zilver van Natalia Koniarz (Polen/Noorwegen/Finland, 79′): een reis naar de zilvermijnen van Potosí, Bolivia, een van de oudste ter wereld. Het zilver dat wordt gewonnen ten koste van mensenlevens voedt nu de zeer “groene” technologieën die ons zouden moeten redden. Een kortsluiting die de film vertelt door de ogen van de twaalfjarige Juvi. Speciale vermelding voor Andrea Marinelli’s Enemies of the People, over olieboringen in Basilicata en het Amazonegebied, vanwege “het vermogen ervan om ons te laten begrijpen hoe bij multinationals de rechtsstaat in gevaar is, zowel aan de andere kant van de wereld als in onze eigen achtertuin”.
Hoe je gratis films kunt kijken
Een selectie van 45 films van het festival is tot en met 14 juni 2026 gratis online te bekijken op het OpenDDB-platform, via de officiële website www.festivalcinemambiente.it (let op: beschikbaarheid beperkt tot 300 toegangen per titel).
