Ambulances arriveren met loeiende sirenes, vrijwilligers graven door het puin, lichamen opgesteld buiten een verwoest ziekenhuis. In Kaboel werd een behandelcentrum voor drugsverslaving getroffen door een luchtaanval, waarbij honderden slachtoffers vielen. Een aanval die een van de meest dramatische dagen van de afgelopen jaren markeert en die Afghanistan weer in een spiraal brengt die, althans gedeeltelijk, achter ons leek te liggen.
Reddingswerkers doorzoeken het wrak van een drugsrehabilitatiecentrum in Kabul, waar volgens Afghaanse functionarissen bij een Pakistaanse aanval minstens vierhonderd mensen zijn omgekomen. pic.twitter.com/SoTun5Zmh2
— Al Jazeera Engels (@AJEnglish) 17 maart 2026
Volgens de lokale autoriteiten zijn de bommen vanuit Pakistan afgeworpen. Islamabad verwerpt de beschuldigingen dat het zich richt op burgers, maar beweert in plaats daarvan bases van gewapende groepen te hebben aangevallen. Maar de cijfers blijven actueel: minstens 400 doden (100 volgens de BBC) en 200 gewonden, voornamelijk mensen die in een gezondheidsinstelling verbleven.
Verklaring van de Internationale Mensenrechtenstichting (IHRF)
De International Human Rights Foundation veroordeelt met klem de gerapporteerde bomaanslag door Pakistan op een revalidatieziekenhuis in Kabul, Afghanistan, waar drugsverslaafden worden behandeld, een aanval waarbij naar verluidt een grote… pic.twitter.com/wbaM3Y2nvT
— Internationale Stichting voor de Mensenrechten (@IHRF_English) 16 maart 2026
De nacht van de bombardementen
De afgelopen maanden, en vooral de afgelopen weken, zijn de Pakistaanse luchtaanvallen op Afghaans grondgebied geïntensiveerd. De explosies troffen niet alleen Kaboel, maar ook provincies als Nangarhar, Paktika en Kandahar.
Het antwoord van de Taliban-regering kwam snel: grondoperaties langs de grens, drone-aanvallen en claims van veroverde militaire posities. Beide partijen praten over ‘vergelding’, in een spel van wederzijdse beschuldigingen dat het moeilijk maakt om een duidelijk uitgangspunt vast te stellen.
De kern van terrorisme
Centraal in het conflict staat vooral de Tehrik-e Taliban Pakistan (TTP), een gewapende groepering die verantwoordelijk is voor talloze aanvallen op Pakistaans grondgebied. Islamabad beschuldigt Kaboel ervan onderdak te bieden aan zijn strijders en hun activiteiten te tolereren.
De Taliban-regering ontkent dit, maar de banden tussen de twee bewegingen zijn bekend: ze delen ideologische wortels, familierelaties en een gemeenschappelijke geschiedenis van strijd. Voor de Afghaanse Taliban zou een harde aanpak van de TTP betekenen dat er interne breuken ontstaan in een toch al kwetsbaar evenwicht.
Intussen gaan de aanvallen door. Daartoe behoort onder meer een zelfmoordaanslag in een moskee in Pakistan, die tientallen slachtoffers maakte en die Islamabad, ondanks andere beweringen, toeschrijft aan de TTP.
Een grens die nooit is opgelost
De situatie nog instabieler wordt gemaakt door de kwestie van de Durandlinie, de grens die in het koloniale tijdperk in 1893 werd getrokken. Een lijn die de Pashtun-gemeenschappen verdeelt en die nooit volledig door de Taliban is erkend.
Dit is niet alleen een geografisch geschil: het is een identiteits- en politieke breuk die het wantrouwen blijft voeden. Zelfs zonder de TTP zijn veel analisten van mening dat de spanningen tussen Afghanistan en Pakistan om deze reden hoog zouden blijven.
Asymmetrische oorlogsvoering
Op militair vlak beschikt Pakistan over een duidelijke superioriteit: geavanceerde luchtvaart, technologie en operationele capaciteiten. Afghanistan daarentegen concentreert zich op verschillende strategieën, geërfd van jaren van conflict: guerrillaoorlogvoering, mobiliteit en het toenemende gebruik van drones.
Deze laatste veranderen het gezicht van het conflict. Ze zijn goedkoop en moeilijk te onderscheppen, maar maken gerichte aanvallen mogelijk, zelfs zonder een groot militair apparaat, waardoor het conflict onvoorspelbaarder wordt.
Een regionaal domino-effect
De escalatie betreft niet alleen de twee landen. In de regio zijn bredere belangen met elkaar verweven: de aanwezigheid van groepen als Isis-K en Al Qaeda, de zorgen van de Verenigde Staten over terrorisme, de rol van China, dat steeds actiever wordt op diplomatiek en veiligheidsniveau.
Een open conflict zou het risico met zich meebrengen dat de druk op deze gewapende groepen afneemt, waardoor ze de ruimte krijgen om te reorganiseren. Tegelijkertijd zou het een gebied dat al door meerdere crises wordt gekenmerkt, verder kunnen destabiliseren.
De gevolgen voor de bevolking
Degenen die de hoogste prijs betalen, zijn wederom burgers. In Afghanistan, waar armoede en honger wijdverbreid zijn, betekent de hervatting van de bombardementen ook het einde van een fragiele wapenstilstand: na decennia van oorlog waren veel gezinnen niet meer bang voor luchtaanvallen.
Ook de economie voelt de druk. De handel tussen de twee landen ligt al maanden stil, met directe gevolgen voor de beschikbaarheid van essentiële goederen, waaronder medicijnen.
