Sinds 3I/ATLAS afgelopen juli ons zonnestelsel binnendrong, hebben astronomen hun ogen er niet van afgewend. Het is een van die aanwezigheden die van buitenaf komen, door ons huis gaan alsof er niets is gebeurd en, net als we aan het idee wennen, nog een verrassing naar boven brengen. De laatste kwam uit Zuid-Afrika, waar de MeerKAT-radiotelescoop, met zijn 13,5 meter schotel, het eerste radiospoor oppikte dat verband hield met wat een interstellaire komeet lijkt te zijn.
Geen flitsen, geen signalen “van wie weet waar” zoals in de films. De ontdekking, die op 24 oktober 2025 plaatsvond na twee mislukte pogingen, is veel soberder en tegelijkertijd intrigerend: een radio-absorptie, een soort afdruk die is achtergelaten tussen 1,665 en 1,667 GHz.
Een technisch detail voor degenen die de ruimte observeren, maar een fundamentele aanwijzing voor wat 3I/ATLAS werkelijk is.
De signatuur van de hydroxylen, het debat over de aard van het object en die aandrang tot mysterie
De detectie is te danken aan het team onder leiding van professor DJ Pisano van de Universiteit van Cap, ondersteund door Avi Loeb, een bekende naam onder degenen die zich tussen astrofysica en alternatieve theorieën bewegen. Volgens de onderzoekers is de door MeerKAT geregistreerde absorptie verenigbaar met de aanwezigheid van OH-radicalen, de moleculaire fragmenten die ontstaan wanneer water in contact komt met zonlicht.
Dit is waar het verhaal oplicht, omdat 3I/ATLAS een object is dat nog steeds aan definities ontsnapt. Aan de ene kant zijn er mensen die het als een interstellaire komeet beschouwen; aan de andere kant degenen die een meer ‘geconstrueerde’, misschien kunstmatige, oorsprong niet blijven uitsluiten. Geen bevestiging natuurlijk, alleen een uitnodiging om wat er door de diepe ruimte gaat niet als vanzelfsprekend te beschouwen.
De aanwezigheid van hydroxylen vertelt ons echter iets heel aards: ijs dat reageert op zonnestraling. Een kenmerk dat veel dichter bij een komeet ligt dan bij een inert of metalen object.
Aan boord van dit detail konden astronomen ook de oppervlaktetemperatuur schatten: ongeveer –43 °C. Een vorst die de vluchtige materialen bewaart, die vrij kunnen komen als het object zijn nadering van de zon voortzet. Op het moment van de meting bevond deze zich op 1,38 maal de afstand aarde-zon, een gebied waarin de hitte zelfs voor een interstellaire reiziger voelbaar begint te worden.
Het beeld dat naar voren komt is dat van een lichaam dat niet zomaar een steen is, maar een fragiel mengsel dat gevoelig is voor licht, alsof het een bagage aan materialen meedraagt die klaar zijn om te transformeren.
De gedachte leidt onvermijdelijk tot het signaal Wow!
Er is nog een laatste toeval dat 3I/ATLAS blijft achtervolgen: het traject lijkt te wijzen in de richting van dezelfde regio van waaruit in 1977 de beroemde Wow! Het signaal arriveerde, de radiopuls die sceptici en dromers al tientallen jaren verdeeld houdt.
Niemand zegt dat de twee met elkaar verbonden zijn, maar de vraag blijft hardnekkig, zoals de beste vragen vaak doen. Astronomen hopen dat de Juno-sonde, rond Jupiter, de komende weken lagere frequenties kan scannen en gegevens kan verzamelen die MeerKAT niet vanaf de grond kan onderscheppen.
Voorlopig weten we dit: 3I/ATLAS heeft op zijn eigen manier gesproken. En de wetenschappelijke gemeenschap bereidt zich voor om er opnieuw naar te luisteren.
Mogelijk bent u ook geïnteresseerd in:
