Er zit iets huiveringwekkends en tegelijkertijd heel ‘teders’ en bijna menselijks in het beeld van Aidol, de eerste Russische mensachtige robot uitgerust met kunstmatige intelligentie, die tijdens zijn officiële presentatie op de grond viel.

De automaat betrad het podium in het Yarovit Hall Congrescentrum in Moskou onder de aandacht van journalisten en toeschouwers. De soundtrack van Rotsachtig van Sylvester Stallone bevond zich op de achtergrond, maar na een paar onzekere stappen verloor Aidol zijn evenwicht en viel voorover, waardoor hij met zijn “gezicht” op de grond terechtkwam.

De menselijke assistenten probeerden de automaat op te tillen en te verbergen wat er was gebeurd met een zwarte doek, maar de stukken die op het podium waren achtergebleven, maakten voor iedereen duidelijk wat er was gebeurd. De val was kort, maar ongelooflijk symbolisch: een robot die is ontworpen om te lopen, te communiceren en complexe objecten te manipuleren, valt voor een publiek van getuigen en toont kwetsbaarheid en onvolmaaktheid. Op dat moment was Aidol niet alleen een technologisch prototype, maar een kleine spiegel van de menselijke conditie.

Een poëtische mislukking

Net als een man die struikelt door onzorgvuldigheid of een voet die uitglijdt, heeft deze robot aangetoond dat ook zij – in hun bijna perfectie – iemand in de buurt nodig hebben om weer op te staan. De scène wekte een mix van plezier en tederheid op: we kunnen niet anders dan lachen, maar tegelijkertijd voelen we een soort empathie voor die automaat die net als wij door de wereld probeert te lopen. Het probleem was uiteindelijk een kalibratiefout in de balanssensoren en het bewegingscontrolesysteem, ironisch genoeg toegegeven door CEO Vladimir Vitukhin.

Maar wie of wat de schuldige is, doet er niet toe, omdat deze ‘epische mislukking’ de wereld de menselijke kant van technologie liet zien. Aidol vertegenwoordigt een grensgebied van antropomorfe robotica: het ontwerp ervan is erop gericht menselijke nabootsing te imiteren en complexe gebaren uit te voeren, waardoor het bijna ‘levend’ wordt in de ogen van degenen die het observeren. De herfst herinnert ons eraan dat, ondanks de geavanceerde technologie, kwetsbaarheid en de behoefte aan steun niet exclusief zijn voor mensen. In zekere zin is het zien vallen van een robot een les in nederigheid en geduld: zelfs de meest geavanceerde machine heeft tijd nodig om te leren bewegen in de wereld.

Het experimenteren gaat door

Aidol is niet de enige antropomorfe robot die wordt getest. Bedrijven over de hele wereld investeren miljarden dollars in de ontwikkeling van automaten die met mensen kunnen communiceren. Alleen al in 2024 bedroegen de mondiale investeringen meer dan 1,6 miljard dollar, nog afgezien van de miljarden die Tesla investeerde in de Optimus-robot van Elon Musk. Optimus is, net als Aidol, ook nog een prototype en er is geen bepaalde datum voor de marktintroductie. Elke val, elke fout maakt deel uit van een onvermijdelijk pad naar technologische perfectie.

Aidols val heeft iets universeels. Het herinnert ons eraan dat elk begin kwetsbaar is, elke stap onzeker is en dat elke vooruitgang externe steun vereist. Lachen om deze val is geen spot met de technologie, maar het erkennen van een vertrouwdheid met onze ervaringen: de behoefte aan iemand die ons helpt weer overeind te komen, zelfs als dat onmogelijk lijkt. Aidol valt, net als de mens, en heeft helpende handen nodig om opnieuw te beginnen, een kleine herinnering aan onze eigen kwetsbaarheid en de schoonheid van het leren van fouten.

Mogelijk bent u ook geïnteresseerd in: