In New Delhi is de lucht een laboratorium geworden. Op 23 oktober probeerde India voor het eerst in de geschiedenis van het land de wolken te ‘zaaien’ om kunstmatige regen te veroorzaken, in de hoop de giftige wolk te verminderen die de hoofdstad al dagen verstikt.
Het project, het resultaat van de samenwerking tussen lokale autoriteiten en het Indian Institute of Technology in Kanpur, vertegenwoordigt een ongekend experiment voor een van de meest vervuilde steden ter wereld.
Een deken van smog en nevel zorgde dit weekend dagenlang voor een zeer slechte luchtkwaliteit in New Delhi, India. De stad registreerde zondagochtend een AQI van 318. pic.twitter.com/NJndriB5LL
— AccuWeather (@accuweather) 27 oktober 2025
De test werd uitgevoerd met een klein Cessna-vliegtuig boven Burari, ten noorden van het federale grondgebied van Delhi. “Tijdens de vlucht werden cloud-seeding-raketten gelanceerd”, legt Manjinder Singh Sirsa, de minister van Milieu van de hoofdstad, uit. Het doel was om het vermogen van wolken om neerslag te genereren te verifiëren en de technische coördinatie tussen de verschillende betrokken instanties te testen.
De kunst van het laten regenen: de cloud seeding-techniek
De cloud seeding-techniek, uitgevonden in de jaren veertig, omvat het vrijkomen van verbindingen zoals zilverjodide in de atmosfeer om de condensatie van waterdamp te bevorderen en de vorming van regen te stimuleren.
In het verleden gebruikt om droogte te bestrijden of hagelbuien te verzachten, wordt het vandaag herontdekt als een mogelijk instrument tegen stedelijke vervuiling. De wetenschappelijke gemeenschap blijft echter verdeeld: de resultaten zijn vaak onzeker en de potentiële ecologische gevolgen worden niet volledig begrepen.
Wat de zaak Texas leert
Een recente studie gepubliceerd in Atmosphere (Al Homoud et al., 2024) analyseerde meer dan vijf jaar cloud-zaaioperaties in West-Texas en liet zien hoe seeden de fysieke eigenschappen van wolken aanzienlijk kan veranderen.
In het geval van Tom Green County ondervonden kleine wolken een gemiddelde toename in duur van 53,6 procent, oppervlakte met 47,1 procent en volume met 63,6 procent, met een toename in neerslag tot 150 procent vergeleken met niet-gezaaide wolken.
De grootste wolken vertoonden kleinere effecten (tussen +27% en +33%), terwijl de type B-wolken slechts 5-6% vertoonden.
De onderzoekers benadrukten ook dat de effectiviteit sterk afhankelijk is van lokale weersomstandigheden – met name vochtigheid, wind en watergehalte – elementen die een operatie succesvol of volledig kunnen mislukken.
Een nuttige vergelijking voor New Delhi
Als we deze resultaten toepassen op de context van de Indiase hoofdstad, blijkt dat de uitdaging niet alleen technisch maar ook klimatologisch van aard is. De atmosfeer van New Delhi, verzadigd met fijne deeltjes, zou de condensatiemechanismen kunnen veranderen en de efficiëntie van zilverjodidedeeltjes kunnen verminderen, volgens hetzelfde principe dat in Texas werd waargenomen: dichtere aërosolwolken reageren minder op zaaien.
Het onderzoek uit Texas suggereert ook dat kunstmatige regen onmiddellijke maar geen langdurige resultaten oplevert. In Texas vertoonden de jaren 2015-2016 een duidelijke toename van de neerslag, maar in 2017 keerden de waarden terug naar niveaus die vergelijkbaar waren met die van vóór het experiment. Dit bevestigt dat zaaien individuele neerslaggebeurtenissen kan verbeteren, maar het regenregime van een regio niet op stabiele wijze kan veranderen.
De smog wegspoelen of de oorzaken ervan aanpakken?
In New Delhi, waar PM2,5-fijnstof pieken bereikt die tot 60 keer boven de WHO-limieten liggen, zou kunstmatige regen de smog tijdelijk kunnen wegspoelen, maar zou de structurele oorzaken – verkeer, landbouwverbranding, industrie – nauwelijks worden opgelost.
Zoals de auteurs van Atmosphere (2024) opmerken, “hangt de effectiviteit van cloud seeding af van de juiste afstemming van meteorologische omstandigheden en integratie met het milieubeleid op de lange termijn”.
New Delhi kijkt daarom naar de hemel, maar het antwoord zou dichter bij de grond kunnen worden gevonden: in de constructie van systemisch milieubeheer en een cultuur van duurzaamheid die in staat is de uitstoot aan de wortel terug te dringen.
De regen kan de lucht misschien een dag zuiveren, maar de echte uitdaging – wetenschappelijk, politiek en sociaal – is leren de lucht niet te vervuilen.
