De afgelopen legislatuur kwamen de trage wegen al eens op de agenda van het Vlaams parlement: actuele vragen, resoluties en decreetsvoorstellen passeerden de revue. Omdat we op 7 juni aanstaande een nieuw Vlaams parlement kiezen, heeft de vzw tandem in de partijprogramma's gekeken en blikt ze nog even terug op de voorbije 5 jaar parlementair werk.

Groen! - integrale visie op trage wegen
Er is gestudeerd op het uitgebreide verkiezingsprogramma van Groen! en dat doet deugd. De partij schuift trage wegen prominent naar voor in het mobiliteitsdebat en ze kent het thema: relatief recent jargon zoals kindlinten en speelweefsel worden met de juiste maatregelen in verband gebracht. Een actieplan 'trage wegen' moet ervoor zorgen dat de wegen terug open gaan. Ook de routeplanner die ervoor zorgt dat fietsers en wandelaars de trage wegen herontdekken charmeert ons.

Op Vlaams niveau zat Groen! de voorbije vijf jaar in de oppositie en het parlementaire werk inzake trage wegen bleef eerder karig. Vlaams Parlementslid Eloi Glorieux nam het op voor de Brusselse Schapenbaan en op zijn initatief keurde het Vlaams Parlement een resolutie goed om een Gewestelijk Expresnet voor fietsers uit te bouwen rond Brussel. Met de integrale visie op trage wegen in het partijprogramma mogen we hopen dat Groen! deze ook effectief waarmaakt. Daar ligt meteen de uitdaging.

Sp.a - een gevuld palmares
Trage wegen worden in het sp.a-programma kernachtig (maar wel erg krachtig) ingevuld onder één punt: de Vlaamse overheid, provincies en gemeenten moeten de komende jaren convenanten afsluiten om de trage wegen in ere te herstellen. Erg logisch lijkt ons dat, gezien de enorme inhaaloperatie die op het terrein nodig is om feitelijke en juridische situatie met elkaar in overeenstemming te brengen. En wie over convenanten spreekt, heeft het over geld. De partij maakt eveneens melding van 'speelweefsels', maar koppelt deze niet aan trage wegen.

Sp.a zat de afgelopen vijf jaar in de Vlaamse Regering en leverde met Kathleen Van Brempt de Vlaamse Minister van Mobiliteit. We waarderen erg de stappen die ze ondernam voor het bevorderen van de mobiliteit langs trage wegen: dankzij haar steun kon de trage-wegen-lijn de jongste jaren uitgroeien tot de referentie inzake kennisverspreiding over trage wegen. Parlementairen als Jacky Maes en Jos Bex ijverden voor een betere decretale bescherming van de buurtwegen. Hiervoor werd echter geen meerderheid gevonden. Het is uiterst gepast om Jos Bex -die met pensioen gaat- te bedanken voor zijn inzet voor de trage wegen van de afgelopen jaren. Zonder twijfel is dit één van de politici die de trage wegen op de kaart heeft gezet de afgelopen jaren. Ludo Sannen leverde een opmerkelijke interventie over de eenmalige perceelsregistratie van landbouwgronden en vroeg zich af hoe men ging nagaan welke ingenomen buurtwegen (en openbaar domein) bemestingsrechten opleverden. De uitdaging voor sp.a is dit gevulde palmares om te zetten in een effectieve kentering op het terrein. Laat maar komen, dat convenant.

CD&V - Een moeizame weg
We zijn verwonderd de term 'trage wegen' (of zelfs niet 'stille wegen') NIET te zien opduiken in het verkiezingsprogramma van de christendemocraten. Verder dan het voorzien van voldoende ruimte voor 'recreatief medegebruik' komt CD&V niet. Dit verbaast ons vooral omdat CD&V de jongste jaren wel wat energie heeft gestopt in het trage-wegenverhaal.

CD&V (tot vorig jaar met N-VA) leidde de afgelopen legislatuur de Vlaamse meerderheid en met ministers van Leefmilieu en Openbare Werken Kris Peeters en Hilde Crevits was er zeker aandacht voor het thema. Erg verdienstelijk was de steun bij het maken van de Wegwijzer Trage Wegen en het honoreren van het DULOMI-project 'Trage Wegen Doen Bewegen', waardoor heel lokale besturen op onze begeleiding konden rekenen. Op initiatief van Tom Dehaene kwam er een voorstel van decreet 'stille wegen', dat evenwel geen Vlaamse meerderheid achter zich kreeg. Parlementslid Jan Verfaillie vroeg naar de bevoegdheidsverdeling tussen de verschillende beleidsniveaus inzake buurtwegen en Joke Schauvlieghe peilde naar het gebruik van steenpuin -dat mogelijk asbest bevat- als wegverharding. Op initiatief van Jos De Meyer kwam er een resolutie over het onderhoud van landbouwwegen - Els Robeyns van sp.a diende mee in en herinnerde Jos eraan dat ook het onderhoud van trage wegen in het algemeen moet verbeteren door er meer middelen voor uit te trekken. Paul Delva ijvert al enkele jaren voor een herwaardering van de pelgrimsroutes naar Santiago de Compostela. Op zijn initiatief nam het Vlaams Parlement een resolutie in die zin aan. CD&V bewandelt dus een soms verdienstelijke, maar moeizame (trage) weg en helaas zorgt het verkiezingsprogramma niet echt voor duidelijkheid.

N-VA - Waar zijn de wegen gebleven?
We waren al helemaal verbaasd toen we in het N-VA programma volstrekt niks vonden over trage wegen. Nochtans hebben we van de Vlaamse Nationalisten een aantal verdienstelijke interventies opgemerkt. Mark Demesmaeker vroeg naar de mogelijke consequenties na een uitspraak van de correctionele rechtbank van Dendermonde over buurtweg 14 in Waasmunster. Kris Van Dijck wou weten welke 'Duurzaam Naar School'-projecten (met belangrijke trage-wegencomponent) er werden geselecteerd door de Vlaamse Regering en Jan Peumans vroeg naar de financiering van het onderhoud van de wegen van plattelandsgemeenten. Mooi dus, maar het vrij summiere N-VA-programma gunt ons geen enkele blik op de komende legislatuur.

Open VLD - In vertraging
Opvallend voor een partij die de afgelopen 10 jaar de bevoegdheid over Voet- en Buurtwegen (Ruimtelijke ordening) in handen heeft gehad: geen woord over trage wegen. Vlaams Minister Dirk Van Mechelen heeft weliswaar een aantal beroepen tegen ongeoorloofde afschaffingen van buurtwegen bijzonder gefundeerd ingewilligd (oa. de Lange Kant in Lokeren, voetweg 14 in Heuvelland, ...), maar doet er de jongste jaren altijd maar langer over. Termijnen van 2 à 3 jaar zijn geen uitzondering. Deze vertraging valt misschien te verklaren door het feit dat hij eigenlijk van dit beroep afwil - hij stelde een decreetsvoorstel in die zin op, dat evenwel geen meerderheid vond. Parlementslid Stern Demeulenaere informeerde naar het Fonteinpad in Ichtegem en Patrick De Klerck wou weten waar er overal trage wegen werden geïnventariseerd. We vermoeden dat hij niet had verwacht dat er intussen meer dan een kwart van de Vlaamse gemeenten hiermee bezig is.

En de anderen?
We hebben ons best gedaan, maar hoezeer SLP, Pvda+, Lijst Dedecker en Vlaams Belang ook van elkaar verschillen, of we voor trage wegen bij hen aan het juiste adres zijn, daar hebben we het raden naar.

Na 7 juni
Wat de afgelopen 5 jaar wel duidelijk is geworden is dat je niet meer naast de trage wegen kan kijken. Wat ons betreft de verdienste van voortrekkers en volhouders (zowel onder gemeenten, verenigingen en individuen), maar ook van een breed draagvlak onder de bevolking. Vandaag springen velen mee in het bad. De vzw Trage Wegen hoopt dan ook ná 7 juni verder te werken aan een fijnmazig en juridisch degelijk beschermd multifunctioneel trage-wegennet. Trage wegen voor de toekomst.

Bron: Tandem vzw